Rien van den Brand (85) staat op een cruciaal punt in zijn leven. Zijn levenswerk, borduurmuseum ’t Losse Steekje in Barneveld, moet nog dit jaar verhuizen omdat het huidige pand plaatsmaakt voor nieuwbouw. Wat ooit begon als een bescheiden hobby, groeide onder zijn leiding uit tot een unieke collectie van bijna 2.000 tentoongestelde borduurwerken en zo’n 20.000 opgeslagen stukken. “We sterven allemaal en laten alles achter, dat besef ik heel nuchter,” zegt de museumdirecteur. “Maar het zou me pijn doen als deze collectie niet blijft bestaan.”
Zijn fascinatie ontstond in de jaren 90 bij toeval. Na het overdragen van zijn bedrijf aan zijn zoon, vond Rien bij een container zijn eerste borduurwerk – te groot voor de vorige eigenares. Dit moment ontketende een passie die hem jarenlang door heel Nederland leidde, van Groningen tot Limburg. Waar hij vroeger flinke bedragen betaalde voor bijzondere stukken, merkt hij nu een verschuiving: “Tegenwoordig krijg je ze soms zelfs gratis aangeboden.”
Sinds 2010 huisvestte een oude boerderij bij wijk Norschoten zijn schatten. Bezoekers uit binnen- en buitenland bewonderden er stukken uit 1850, interpretaties van meesterwerken zoals Rembrandts Nachtwacht, en hedendaags vakmanschap. Toch hingen Riens favorieten – de grootste creaties – nooit thuis aan de muur. “Mijn vrouw houdt meer van naaien,” lacht hij. “Gelukkig hebben we allebei onze eigen passies.”
Vrijwilligster Betsie Muit belichaamt de ziel van het museum. Tijdens openingsuren demonstreert ze live hoe ze met 70.000 steken een Overijsselse boerderij vereeuwigt. “Borduren is meditatief; je concentreert je enkel op het telpatroon. Geen ruimte voor gepieker,” legt ze uit. Samen met haar overleden man creëerde ze werken die nu in het museum hangen. “Dit erfgoed móet behouden blijven,” benadrukt ze.
Hoewel Rien begrip toont voor de sloop (“We kregen extra jaren”), is de zoektocht naar een nieuwe locatie urgent. Ontbreekt die voor januari? Dan belanden topstukken tijdelijk in dozen. “Dat voelt als verraad,” zegt hij. “Elk borduurwerk vertelt een verhaal, toont geduld en liefde. Die verdienen een podium.” De hoop ligt nu op een vervolgplek waar zijn levenswerk opnieuw kan schitteren – voor Barneveld en ver daarbuiten.
